Upiyako NIbandha (उपियाँको निबन्ध)

Staged from Dec. 11, 2018 to Dec. 18, 2018

राष्ट्रिय बालनाटक महोत्सवमा पहिलो मञ्चन भएको यो नाटक, बालनाटक मेला हुँदै थिएटर मल नाटकघरमा एक महिना नियमित मञ्चन भइसकेको छ । गत जेठमा कोलकता अन्तर्राष्ट्रिय बालनाटक महोत्सवमा चर्चा पाएको नाटक फेरि मण्डला थिएटर आइपुगेको हो ।
स्कुलको परिवेशमा बालबालिका र शिक्षकबीचको सम्बन्धको कथा हो नाटक ‘उपियाँको निबन्ध’ । परम्परागत शिक्षकको दवाव, आक्रोश र त्रासकाबीच एक बालकले अवोध रुपमा गरेको चतुर्याईंलाई बालमनोभाव मार्फत देख्ने प्रयत्न नाटकमा हेर्न सकिन्छ । यस नाटकको मूल समस्या र समाधान भनेकै बालकको निर्दोष चतुर्याईपछि शिक्षकको प्रतिक्रिया हो ।
कुनै एक निश्चित स्कुल र परिवेश, निश्चित पात्रमाथि नभई समग्रताको प्रतिनिधित्व गर्दै नाटकले समग्रताको कथा बोलेको छ । गम्भीर र जटिल विषयवस्तुमाथि सहज प्रस्तुतिमा ढाल्दै नाटकले हसाउँछ तर हसाउँदा हसाउँदै र हाँस्दाहाँस्दै विषयको गम्भीरतामा सोच्न ढकढकाउँछ ।
यसअघि विद्यार्थीको भूमिकामा वयस्क कलाकारहरु उत्रिनुभएको थियो भने यसपटक विद्यार्थी र शिक्षक दुवैको भूमिकामा प्रेरणा विद्याश्रमका साथीहरु फेरि उत्रिनुभएको छ । उहाँहरुले आफ्नो समयको भोगेका वा नभोगेका समस्यामा अभिनयमार्फत बा“च्ने प्रयत्न गर्नुभएको छ । अरु त नाटक आफै बोल्छ ।

Directional Note

हाँसोदेखि खुशीसम्म
‘बालबालिका रंगीन हुन्छन्’ भन्नेमा विश्वास गर्छु । तर कहिलेकाँही हाम्रा छेकबार र उर्दीहरुले उनीहरुको रंग फुंग उडाउने गर्छन् । जतिसुकै साना भएपनि उनीहरुको पनि मन हुन्छ, मस्तिष्क हुन्छ, र उनीहरुमा पनि आत्मसम्मान भन्ने कुरा हुन्छ । यसर्थः ‘सानालाई माया’ भन्ने पूरातन सोचबाट बाहिर निस्केर ‘सानालाई आदर’का साथ यो नाटक लेखेको हु“ ।
निर्देशनको रुपमा यो मेरो पहिलो अनि चौथो नाटक हो । नेपाल शेक र राष्ट्रिय नाट्य विद्यालय, नयाँ दिल्लीले गरेको एक महिने पूर्ण कार्यशालामा गफगाफका क्रममा एक चुट्किला सुनेर धेरैबेरसम्म हाँसे । शान्त हुँदा हाँसोभित्र निकै गम्भीरता देखें र त्यही चुट्किलाले नाटकको स्वरुप लिएको हो । २०६९ मै राष्ट्रिय बालनाटक महोत्सव हुँदै मण्डला थिएटरमा यो नाटकका केही मञ्चनहरु भएका थिए । पहिले मञ्चन भइसकेको भएपनि यो नाटक पुरानो भने होइन । अलिकति रमाउँदै, अलिकति डराउँदै यहाँहरुको प्रतिक्रिया कुरिरहेछु । –केदार श्रेष्ठ

Off Stage